دی
۱
۱۳۹۲

با لجبازی فرزندمان چه کنیم

با لجبازی فرزندمان چه کنیم

لجبازي چيست؟ لجبازي يعني پافشاري روي نظرات و عقايد خود و ناسازگاري با نظرات و پيشنهادات ديگران كه اين مخالفت گاهي آگاهانه و گاهي ناآگاهانه است.

اصولا لجبازي يك نوع رفتار و واكنش نامطلوب است كه به صورت هاي مختلفي خود را نشان مي دهد، از جمله ناسزا گفتن ، گريه كردن ، جيغ وفرياد كشيدن ، شكستن وسايل، آسيب رساندن به خود وديگران و…

دلایل لجبازي کودکان

با لجبازی فرزندمان چه کنیملجبازي به شکل ها و دلايل مختلف در کودکان بروز مي کند ، معمولا اين واژه را درباره کودکان زير ۲ سال با احتياط به کار ميبرند. چون در بيشتر اين کودکان ، اين نوع واکنش رفتاري، هدف دار نيست و کودک به علت مشکلات جسمي و يا تعارضات دروني، مشکلات خود را به صورت گريه ، نق زدن ، پرخاشگري ، بي خوابي، امتناع از خوردن غذا و بي اختياري ادرار و مدفوع نشان مي دهد .
کودک بدون آن که درباره لجبازي قضاوتي داشته باشد يا آن را خوب يا بد بداند تنها لجبازي را به عنوان ابزاري براي محک زدن واکنش ديگران به کار مي گيرد. يادگيري نه گفتن و توانايي امتناع كردن قدرت لجبازي را در كودك بالا مي برد و به او در كشف دنيايي كه پيش رو دارد كمك مي كند.
دفاع از خواسته هاي خود و مقابله با خواسته هاي ديگران براي رشد طبيعي، اهميت زيادي دارد. کودکان براي به دست آوردن استقلال و هويت براي خودشان ، در سنين ۳-۲ سالگي به طور طبيعي رفتار منفي کارانه را در پيش مي گيرند. تکه کلام اين کودک در اين سن اغلب نه، خودم، من و از اين قبيل لغات است. لجبازي که در حدود سنين سه تا شش سالگي بروز مي کند از ويژگي هاي رشدي بچه ها محسوب شده و اختلال نيست. توجه کودک در اين مرحله فقط به خودش است و به دليل ظرفيت شناختي محدود قادر نيست خودش را جاي ديگران بگذارد. عوامل زيادي در تداوم و تشديد لجبازي کودکان نقش دارند که عمدتا مربوط به خانواده ها است.
واکنش اطرافيان به خصوص والدين که کودک از نظر عاطفي به آنان وابسته است تعيين کننده ضعيف يا قوي شدن لجبازي در کودک است. واکنش هاي هيجاني، عصبي و تنبيه گونه در برابر لجبازي مي تواند ابعاد آن را گسترده کند و لجبازي را به عادتي دائمي براي کودک تبديل سازد.
از طرف ديگر ممكن است اين رفتارهاي نادرست از سوي والدين نياز كودك به ارضاي كنجكاوي را سركوب كند. در چنين شرايطي ديگر نبايد انتظار داشت استقلال شخصيتي كودك در سنين بالاتر رشد كند و شكل بگيرد.
والدين بايد اين را بدانند که لجبازي کودک خصلتي طبيعي است که بايد اين را بپذيرند. بعضي وقت ها کودک لجبازي را به چشم يک بازي مي بيند و مي خواهد والدينش را در اين بازي شريک کند.
ناگفته نماند كه نوعي از لجبازي نيز وجود دارد كه با استقبال والدين همراه است و از همين طريق تقويت مي شود. در اين حالت كه به لوس شدن تعبير مي شود كودك امتناع ها و اصرارهاي بي جا را به بازيچه اي براي جلب توجه و بلكه رضايت والدين تبديل مي كند و از همين طريق تاثيري عاطفي بر والدين مي گذارد تا به خواسته اش برسد. بهترين اقدام والدين در اين لحظه مي‌تواند اين باشد که دلگير نشوند و سعي کنند به صورت امري و دستوري با کودک صحبت نکنند بلکه با او همدلي کرده و کمک کنند تا قدرت تصميم گيري در کودک تقويت شود.

مهمترین‌ علت‌ لجبازی‌ كودكان‌ كه‌ با حذف‌ آن‌ درصد زیادی‌ از این‌ رفتار كاسته‌ می‌شود انتقام‌ مداوم‌ و گاه‌ بی‌رحمانه‌ و غیرمنصفانه‌ از كودك‌ است‌ كه‌ با عدم‌ توجه‌ شما به‌ نكات‌ و وجوه‌ مثبت‌ شخصیت‌ و رفتار او همراه‌ می‌گردد. اگر به‌ رفتار خود نیز دقت‌ كنید می‌بینید كه‌ كمی‌ نرمش‌ از سوی‌ دیگران‌ حالت‌ دفاعی‌ را در شما كاهش‌ می‌دهد و شما حتی‌ ممكن‌ است‌ به‌ كاری‌ كه‌ مایل‌ به‌ انجام‌ آن‌ نیستید در یك‌ شرایط‌ مثبت‌ و بدون‌ امر و نهی‌ شدید اقدام‌ كنید. فرزندان‌ نیز چنین‌ هستند، یعنی‌ اگر شما خواسته‌های‌ خود را منط‌قی‌ بیان‌ كنید، اگر بیان‌ شما همراه‌ با محبت‌ و عشق‌ باشد، اگر انتقادهای‌ شما با فاصله‌ زمانی‌ باشد و او را مورد بمباران‌ انتقاد قرار ندهید، اگر به‌ او زمان‌ و مكان‌ تجدیدنظ‌ر بدهید اگر به‌ نكات‌ مثبت‌ او تاكید كنید، می‌توانید ریشه‌های‌ لجبازی‌ و حالت‌ دفاعی‌ در او را از بین‌ ببرید و به‌ یك‌ رابط‌ه سالم‌ و مثبت‌ و سازنده‌ دست‌ یابید.

استفاده والدین و مربیان از واژه ها و جمله های مثبت و پاداش های شفاهی،اثر بخشی خوبی در درمان لجاجت کودک دارد. از تحسین و ستایش تلقینی می توان استفاده کرد.

هرگز برای از بین بردن لجبازی به کودکان رشوه ندهید. گاهی والدین برای ساکت کردن فرزندان خود به انها پاداش و رشوه می دهند. این کار باعث پرورش لجبازی در کودک می شود. پس والدین از رشوه دادن به فرزندشان پرهیز کنند البته تشویق و دادن پاداش به کودک در صورت انجام دادن کار نیک و خوب با دادن رشوه متفاوت است و تشویق باعث رشد اعمال نیك و حركت به سوی ترقی می شود. اما باید توجه داشت كه تشویق و پاداش ، باید به اندازه  و درخور كار او باشد.

برای درمان لجاجت کودک باید جدال بین غریزه های کودک و انتظارات پدر و مادر را به خوبی شناخت و در جهت رفع آن اقدام کرد.

ناد‌ید‌ه گرفتن و بی‌توجهی اطرافیان به لجبازی کود‌ک این رفتار را د‌ر وی کاهش می‌د‌هد‌. عدم توجه و نادیده گرفتن
گاهی بهتر است وقتی فرزندمان شروع به داد و بیداد می كند خیلی خونسرد و بی توجه  از كنار مسئله عبور كنیم به طوری كه یا متوجه نشده ایم و یا موضوع برایمان اهمیت ندارد.

عدم لجبازی والدین : اگر پدر و مادر در حضور کودک با هم لجبازی کنند، خیلی راحت و بدون دردسر لجبازی را به کودکان خود آموزش می دهند و کودکان متوجه می شوند که با این کار به راحتی به خواسته خود می رسند.

نتیجه: یادتان باشد که خواست‏های شما از کودک باید منطقی باشند. کودکان لجباز احساس می‏ کنند که یکی باید برنده شود و دیگری باید ببازد.

▪ کودک نیاز به توجه دارد، از طریق صحبت کردن ، بازی، پاسخ به سوالات او، ابراز علاقه و غیره به کودکان خود توجه کنید.

دادن حق انتخاب به کودک

انعطاف پذيري و دادن اختيار به کودک در انتخاب‌هايي که از طرف والدين پذيرفته شده است و باعث بروز مشکل نمي شود به کاهش لجبازي کمک مي کند ولي در صورت بروز رفتارهاي آسيب زا همراه با لجبازي، والدين بايد با قاطعيت رفتار کنند البته منظوراز جدي بودن پرخاشگري و توهين نيست و والدين تنها بايد روي کلام خود ايستادگي داشته باشند تا کودک متوجه شود با بد رفتاري چيزي را به دست نمي آورد.

.

 

درباره نویسنده:

1 دیدگاه + فرستادن دیدگاه

  • ممنون مفید بود.

فرستادن دیدگاه